بحث «تدوين قرآن» از جهات مختلفي از سوي انديشمندان علوم قرآني فريقين مورد بحث قرار گرفته و به جهت وجود روايات مختلف در اين خصوص، موجب ايجاد اختلاف آراء واقوال شده است. موضوعات مهمي همچون: تحريف يا نفي آن، حجيت قرآن، إجزاء قرائت سوره ها در نمازهاي واجب، استنباط احکام فقهي از قرآن و... اهميت اين بحث را به خوبي روشن مي سازد. مرحوم علامه شيخ محمد رضا جعفري (رحمه الله) ديدگاهي خاص در خصوص اين بحث ارائه نموده که به صورت مجموعه ي حاضر تدوين و تحقيق شده و در اختيار علاقه مندان قرار گرفته است.



این کتاب دارای مقدمه،  6 فصل و خاتمه می باشد که در 364 صفحه تنظیم شده است و فهرست آن به شرح ذیل است
فهرست مطالب
سخن بنياد    13
مقدمه تحقيق    19
درآمد    23
تفاوت آيات قرآن به لحاظ زمان، مکان و مخاطبين    23
ترتيب آيات و سوره¬ها در مصحف عثماني    24
چيدمان آيات قرآن بر اساس ترتيب نزول و فوايد مترتب بر آن    26

فصل اول
بررسی جمع قرآن در عصر نبوی/29
 امکان يا عدم امکان جمع قرآن در عصر پيامبر اکرم(ص)    31
مصاديق قرآنی عدم تصرف پيامبران در وحی الهی    35
نقد و بررسی برخی از ادله¬ي قائلين به جمع قرآن در عصر پيامبر(ص)    41
الف) اطلاق لفظ کتاب بر قرآن    41
ب) جمع قرآن توسط برخي افراد در عصر پيامبر(ص)    46
ج) روايات ختم قرآن در عصر پيامبر(ص)    48
د) روايات جمع قرآن در عصر پيامبر اکرم(ص)    53
جمع قرآن در حيات رسول گرامي(ص) و تفريط در امر اُمّت    57
جمع بندی    58

فصل دوم:
 اميرمؤمنان(ع) و جمع قرآن/61
ضرورت نياز به «امين وحي» پس از رحلت پيامبر اکرم(ص)    63
پيام رسول گرامی(ص) از سپردن جمع قرآن به اميرمؤمنان(ص)    64
عدم منافات آيه¬ي اکمال با اختصاص علم پيامبر(ص) به اميرمؤمنان(ع)    66
خصوصيات شخصي اميرمؤمنان(ع) نسبت به ديگران در جمع قرآن    71
نخستين مصحف و جمع کننده¬ي آن در روايات اهل سنت    79
امامت، اساسي¬ترين اختلاف در بين مسلمانان    108
نخستين مصحف جمع شده در روايات اماميه    118
امتيازات و ويژگي¬هاي مصحف اميرمؤمنان(ع)    123
الف) ترتيب آيات بر اساس نزول    123
ب) اشتمال بر تأويل و شأن نزول آيات    129
مواردي چند از تأويل    136
ج) مشخص بودن آيات ناسخ و منسوخ    144

فصل سوم:
ابوبکر و جمع قرآن/153
معناي جمع قرآن در زمان خلافت ابوبكر/155
زيد بن ثابت قهرمانِ جمعِ قرآن در زمان خلافت ابوبکر    174
شخصيت زيد در زمان پيامبر اکرم(ص)    174
زيد و يادگيری زبان عبری و سريانی    178
انگيزه زيد بر آموختن زبان عبری و سريانی    184
تحليل ادعای زيد از ترجمه برای پيامبر اکرم(ص)    187
زيد و ادعای کاتب وحی بودن    190
زيد پس از رحلت پيامبر اکرم(ص)    192

فصل چهارم:
جمع قرآن در زمان عثمان/197
جمع قرآن در زمان عثمان و معناي آن    199
تفاوت‌های مصحف عثماني با آيات الهي نازل شده    211
کتابت و نشانه¬گذاري در قرآن؛ منشأ اختلاف قرائات    217

فصل پنجم:
نسبت¬های ناروا به ساحت قرآن و پيامبر اکرم(ص)/221
معناي لغوي نسخ    223
نسخ تکوينی و نسخ تشريعی    224
تفاوت نسخ با «ارتفاع حکم به تبدّل موضوع»    227
نظريه¬ي اهل سنت و اقسام نسخ در قرآن    229
سبب ادعاي اقسام نسخ در قرآن توسط اهل سنت    233
معناي نسخ و نسيان در قرآن    234
اهل سنت و نسبت دادن نسيانِ آيات قرآن به ساحت پيامبر اکرم(ص)    247
وقوع نسخ و نسيان در زمان پيامبر اکرم(ص) در روايات اهل سنت    263
تفاوت نسخ با ساير اقسام رفع حكم    270
تفاوت نسخ با معناي از بين رفتن    274
برداشت اهل سنت از ناسخ و منسوخ و پاسخ آيت ‌الله خوئيG به آن    278

فصل ششم:
 مصحف ابیّ بن کعب و ابن مسعود/283
شخصيت أُبيّ بن کعب    285
مصحف أُبيّ بن کعب    291
معناي لحن    298
سرنوشت مصحف أُبيّ بن کعب    300
شخصيت عبدالله بن مسعود و مصحف وی    302

خاتمه/309
تنظيم حديث نزد اماميه و غير اماميه    311
سبب تمسک به احاديث غير امامي    315
وظيفه الهي اماميه در برابر قرآنِ موجود    318
پيوست    321
کتابنامه    345